| |
Phở là một thứ quà mà lại không phải là quà. Phàm những
thứ gọi là quà thường chỉ ăn cho vui, ăn theo ý thích
còn phở không phải vậy, ăn sáng, ăn trưa, ăn tối, ăn
thay cơm, ăn lúc lưng lửng dạ, ăn thay canh, ăn mùa nóng,
ăn mùa lạnh… lúc nào cũng thấy hợp, thấy thú vị. Ngay
cổng cơ quan tôi có một hàng phở gánh mà mọi người quen
gọi phở bà Cống chỉ bán từ bốn giờ sáng đến tầm tám chín
giờ là nghỉ. Khách ăn, công chức có, người lao động có,
mỗi người một chiếc ghế nhựa con con ngồi dọc vỉa hè vừa
húp, vừa ghếch mắt trông xe, trông chừng công an. Hễ có
động tĩnh gì nhất loạt đứng cả dậy nép sát vào tường.
Nhiều hôm bà Cống cứ chạy còn người ăn cứ ăn. Ăn xong
đặt tiền và bát xuống đất rồi đi.
Miếng ăn xem chừng
cực nhọc như vậy nhưng hàng lúc nào cũng đông khách bởi
cái cầu kỳ kỹ tính của bà. Bà chỉ bán duy nhất một thứ
phở gà-mà là gà ta hẳn hoi, thịt vừa thơm, vừa dai không
bở bùng bục như gà công nghiệp. Chỉ cần ăn một lần là bà
nhớ ông này thích ăn da, chị kia thích ăn thịt đùi không
dính da, chị gầy gầy đeo kính lại chỉ thích ăn phao câu…
Nhưng cũng đừng tưởng có tiền mà khềnh khàng, lên giọng
quát nạt nhà hàng, bà chửi té tát và đuổi thẳng. Ế thì ế
chứ không phải thích làm gì cũng được. Xem ra chủ sao
thì khách cũng vậy. Sáng nào dù mưa hay nắng, đông hay
hè cứ đúng bảy giờ kém mười lăm là một ông già với chiếc
vợt cầu lông trên tay lại xuất hiện. Ông tự tay tráng
bát đũa, thìa bằng nước sôi một cách thận trọng rồi mới
đưa cho bà. Bê bát phở bốc khói nghi ngút, ngắm nhìn màu
xanh của hành, màu vàng ươm của da gà, màu trắng đục của
những sợi bánh nuột nà ông nheo mắt gật gù tâm đắc. Rất
thận trọng ông múc một thìa nước dùng chậm rãi nhấm nháp,
dường như tất cả các giác quan đang được đánh thức tối
đa để phát hiện những vị còn thiếu, mình sẽ phải cho
thêm cái gì, rồi mới vắt chanh, cho thêm một chút tương
ớt… Ông thở dài khi cậu thanh niên bên cạnh vừa bưng bát
nước phở lên chưa biết nếp tẻ gì đã cho cả muôi dấm,
tương ớt vào rồi ngoáy loạn cả lên. Rút chai rượu nhỏ
xíu và chiếc chén mắt mèo mang từ nhà ông bắt đầu bữa
sáng bằng tinh của gạo. Cách ăn cầu kỳ của ông khiến
nhiều người sốt ruột ấy đã lại để ấn tượng trong tôi, và
bữa sáng nào không gặp ông cái vị ngon của phở cũng giảm
hẳn phân nửa. Những năm trước Hà Nội nổi tiếng với Phở
Thìn, Bờ Hồ, Phở Cổ Cừ, Phở Nhớ, Phở Lâm… mấy năm nay
xuất hiện rất nhiều quán phở “gia truyền Nam Định” đi
đâu cũng gặp, chỉ riêng cái phố ngoại ô chưa đầy 300m
nơi tôi sống đã có tới 3 hàng. Lúc đầu cũng đông khách
ra phết nhưng rồi cứ thưa dần thưa dần. Phở cũng có
nhiều loại nào phở thịt lợn, phở gà, phở bò, phở vịt
quay (các món này chỉ có đất Lạng Sơn mới có, ai đã nếm
một lần hẳn không thể nào quên được). Chỉ riêng với thịt
bò cũng có biết bao loại: tái, chín, tái chín, tái lăn,
tái gầu, tái nạm… bây giờ lại thêm cái mốt ăn phở bò-gà,
gà-tim cật… một thứ tạp phí lù phá vỡ hết phong vị của
phở. Anh lái xe ngồi bên cạnh tôi nói: Giá có đĩa "bốc
mả" mà uống rượu thì đã biết mấy". Nghe thì có vẻ ghê
ghê nhưng đó là cách gọi của cánh bợm nhậu với món xương
xẩu vét nồi chỉ bán vào lúc tàn hàng. Các đầu xương chỉ
còn dính một chút thịt, nhấp ngụm rượu rồi mút, thịt và
xương mềm tan dần trong miệng. Có tay chỉ mút vậy thôi
mà cũng đánh đổ đôi ba chai lavie con rượu gạo. Nhưng
bây giờ không phải hàng nào cũng chịu ninh xương cho
ngọt nước mà xương ít, mỳ chính giá trị khác thì nhiều
thành ra muốn có món này cũng không dễ kiếm, còn cái
nước phở cứ cưng cứng thế nào ấy. Cô bạn tôi đêm nào
trực cũng phải mò đi ăn phở bằng được rồi làm gì mới làm.
Có hôm nhiều việc nhìn đồng hồ đã hơn một giờ sáng vẫn
nằng nặc đòi đi. Ăn đêm vẫn là những gánh phở rong, có
điều thành phần cũng nhộm nhoạm hơn, phức tạp hơn nên
nhiều khi mất ngon. Nhiều đêm mùa đông chỉ đi cùng cho
có bạn, nhưng rồi nhìn đôi má ửng hồng vì phở vì hơi
nóng của bếp than mỗi lúc một hồng rực, cặp môi đỏ mọng
lên vì vị cay của ớt lại tặc lưỡi làm một bát. Cô cười,
tháo kính nhét sang túi tôi chậm rãi làm thêm bát nữa.
Có lần đi công tác Lạng Sơn cả đêm phải thức trắng, sáng
ra đói cồn cào mỗi đứa làm ba bát phở vịt mà không biết
chán mặc kệ những ánh mắt tò mò xung quanh. Miếng thịt
vịt quay vừa mềm vừa béo, trong vịt ngọt và thơm của
nước dùng… càng ăn càng mê. Cô bé ấy nghiện phở đến mức
hễ có ai nhờ việc gì đều quy công thành phở. Cũng chẳng
vì những bữa phở đêm ấy mà chúng tôi thân hơn, cả hai
vẫn chỉ nhìn nhau qua những bát phở bốc khói. Cặp môi
chín mọng kia vẫn xa vời vợi…(VOV) (http://www.saigonnet.vn/dulich/amthuc/pho-02.htm)
|