Năm ấy, vì mấy anh bạn tôi hò nhau cưới vợ hay sao ấy, khiến mẹ tôi sốt ruột quá, vội huy động họ hàng hỏi vợ cho tôi. Vậy là tôi như con ruồi bay theo người bán cá, bà mối đi đến đâu tôi theo đến đó. Từ ngày lập thu đến ngày lập đông cả thẩy xem mặt năm bông hồng, tuy chẳng được bông nào ưng ý, nhưng được các cô khen, nào là "anh đúng là một người đàn ông thực thụ", "anh có tài, nên tìm cô gái cao ráo xinh xắn", nào là "anh thông minh nhanh nhẹn, yểu điệu thục nữ có học mới xứng đôi với anh".

Với những lời khen đó, tôi chỉ biết cười nhạt, sản phẩm chất lượng cao như thế này mà các em vẫn từ chối! Tôi thật sự cảm thấy lạnh gáy, thề ở vậy suốt đời. Nhưng mẹ tôi vẫn lăng xăng lo việc trăm năm cho tôi, một lần nữa tôi buộc phải cùng ông chú họ xa mấy đời - ông Năm - lên đường tìm vợ.

Cô gái có dáng người đẹp, mặt mũi ưa nhìn, ứng xử đúng mực, bếp núc gọn gàng. Tôi tin rằng con người mau chân, mau tay như cô hẳn là một người phụ nữ đảm đang việc nhà. Mẹ tôi chỉ mong được con dâu kiểu này. Ăn cơm trưa xong, tôi cùng cô ra phố huyện xem chiếu bóng, sau đó lang thang mấy cửa hàng, gặp gánh chè đầu phố rủ nhau ăn bát chè sen. Trong buổi chiều đó, cô kéo tà áo tôi một lần, vỗ vai tôi hai lần, khi ngồi ăn chè sen nhìn tôi khá lâu, dường như cảm thấy tôi cũng hơi đẹp trai.

Dưới ngọn đèn 40 oát, tôi nói với mẹ như đinh đóng cột: "Không đầy một năm, cô ấy sẽ là con dâu của mẹ". Mẹ tôi phấn khởi lắm, đêm nằm mơ thấy mình có đứa cháu nội bụ bẫm. Ba ngày sau, chú Năm chuyển bức thư đầu tiên của cô cho tôi, thư gồm hai trang, chưa đọc hết trang đầu tôi đã tức tưởi như phải gió, ngồi bệt xuống chiếc ghế mây.

Khác hẳn với những cô trước, cô nói tôi chả ra gì, liệt kê một loạt cái dở của tôi trong ứng xử, như mặc áo không soi gương để tà áo vểnh lên, cà vạt thì quấn như chun quần trông bệ rạc như tha phương quê người, đi đứng thì vai bên cao bên thấp, lại hay vẩy tàn thuốc lá lung tung và vứt đầu mẩu thuốc lá bừa bãi. Ăn uống thì vừa húp xì xụp, vừa thè lưỡi liếm môi, giống như tù nhân bị đói vừa được thả tự do.

Mẹ tôi ngồi ngoài hiên bó những mớ rau vừa hái ở vườn, nghe tôi đọc thư xong thở dài khoan khoái, hai hàng lông mày cau có giãn ra: "Cuối cùng thì anh cũng có được người con gái ưng anh!". Cô ta chê tôi tới số như thế này, rõ ràng không còn hy vọng gì nữa, thế mà mẹ tôi lại mừng, tôi đinh ninh mẹ tôi lo quá hóa lẫn nên mới nói như vậy!

Thấy tôi đứng thừ mặt ra, mẹ tôi nói: "Sáng mai con gánh giúp mẹ gánh rau này ra chợ, khi nào bán hết rau con sẽ hiểu lời mẹ nói". Chợ đông đúc kẻ mua người bán, nhiều người dừng lại hỏi mua, mẹ niềm nở trả lời. Tôi đứng cạnh mẹ quan sát tỷ mỉ cử chỉ của các bà nội trợ.

Rau bán chưa hết một nửa, tôi đã ngẫm ra điều mẹ nói. Những bà lật giở xem xét mớ rau hồi lâu và khen rau non, sạch, rẻ, phần lớn phủi phủi hai tay rồi đứng dậy bỏ đi. Bà nào chê nhiều lá vàng, cọng già, đắt, sâu cắn, thậm chí nghi ngờ rau bị phun thuốc trừ sâu, thế nào cũng mua một hai mớ. "Kẻ chê là khách mua thật". Mẹ tôi nói.

Buôn bán là như vậy, hôn nhân cũng như vậy sao? Tôi hơi nghi ngờ. Nhưng tôi tiếp thu ý kiến của cô gái, cố sửa chữa những thói xấu mà cô chê bai, cộng với sự động viên của chú Năm, ngày đông chí năm đó, cô gái chê bai tôi đã trở thành cô dâu yêu quý của tôi.

Từ Chí Quang (TQ) - Đỗ Quyên (dịch)
http://www.thegioiphunu-pnvn.com.vn/Tin.aspx?varbaoid=1070&vartinid=5868&varnhomid=1